Kto nie przeżyje bez leków: planowanie chorób przewlekłych w kryzysie
Cukrzyca typu 1 bez insuliny: śpiączka w 2–3 dni. Padaczka bez leków przeciwdrgawkowych: ryzyko napadu w każdej chwili. Oto 4-poziomowy schemat krytyczności i system kart medycznych.
Oś czasu, której nikt nie chce liczyć
Cukrzyca typu 1 bez insuliny: kwasica ketonowa zaczyna się w ciągu godzin, śpiączka w 2–3 dni. Ciężka padaczka bez leków przeciwdrgawkowych: napad może nastąpić w każdej chwili, z ryzykiem zatrzymania oddechu. Schyłkowa niewydolność nerek bez dializy: 7–14 dni. To nie są szacunki najgorszego przypadku — to udokumentowane osie czasu fizjologii. W długim kryzysie choroby przewlekłe stają się głównym czynnikiem śmiertelności po pierwszych dwóch tygodniach.
Cztery poziomy krytyczności
Poziom 1 🔴 — śmierć w 24–72 godziny bez leku. Cukrzyca typu 1 (insulina), padaczka (leki przeciwdrgawkowe), ciężka astma. Wymagają zapasu na minimum 90 dni i aktywnego poszukiwania uzupełnienia jako pierwszego priorytetu.
Poziom 2 🟠 — śmierć w 3–7 dni. Niewydolność serca, ciężkie nadciśnienie, niewydolność nerek wymagająca dializy. Częściowe zmniejszenie dawki może wydłużyć oś czasu, ale trzeba je omówić z lekarzem przed kryzysem.
Poziom 3 🟡 — śmierć w 2–4 tygodnie. Nowotwór bez chemioterapii, HIV bez terapii ARV. Czas, by szukać jakiegokolwiek dostępnego systemu medycznego.
Poziom 4 🟢 — cierpienie, nie śmierć. Zapalenie stawów, lęk, niedoczynność tarczycy. Ważne dla jakości życia, ale nie wymagają natychmiastowego priorytetu triażu.
Karta medyczna (wypełnij jedną dla każdego przewlekle chorego w grupie)
Stwórz ją teraz, na papierze, i przechowuj kopię przy dokumentach oraz kopię w plecaku ewakuacyjnym:
- Imię / wiek
- Rozpoznanie
- Lek — dokładna nazwa, dawka, częstotliwość
- Bieżący zapas (liczba tabletek / ampułek)
- Pozostałe dni zapasu
- Bez leku — co się dzieje i jak szybko
Z tej karty korzysta każdy w grupie — nie tylko ty. Jeśli będziesz niezdolny do działania, ktoś inny musi umieć prawidłowo podać twój lek.
Gdzie szukać, gdy zapasy się kończą
W kolejności prawdopodobieństwa: apteki (także w częściowo opuszczonych rejonach — leki często są zostawiane), szpitale (często zachowują zapasy, nawet częściowo niesprawne — pytaj personel bezpośrednio), sąsiedzi i znajomi z tą samą chorobą (możliwość wymiany lub darmowego przekazania), apteki weterynaryjne (często działają dłużej niż apteki dla ludzi i mają niektóre równoważne leki). Zawsze szukaj z konkretnym celem — dokładną nazwą leku w formie handlowej i generycznej (INN), dawką, postacią.